Een rivier menselijk?

Gister, het was wereldwaterdag, werd ik getroffen door een artikel in Trouw: Smerige Ganges wordt ‘menselijk’. Door de heilige rivier de juridische status van een mens te geven, wil de rechtbank het naleven van milieuregels voor de Ganges afdwingen. Lees verder

Advertenties

Kerstgedachte

Sinterklaas had nog maar net hielen gelicht of de Kerstman arriveerde al met toeters en bellen in Maastricht, compleet met slee en rendieren. Nu woont de Kerstman voor een paar weken in en huis op het Vrijthof, dat deel uitmaakt van de jaarlijkse kerstmarkt.

 

Commercie

Ik heb niks tegen kerstmarkten. Ik verkoop mijn bijenwasdoeken ook wel eens op een kerstmarkt. Meestal zijn ze best gezellig, met leuke kramen, muziek, houtvuurtjes en natuurlijk van alles te eten en te drinken. Het past ook wel bij de donkere tijd van het jaar. Maar is het ook kerst?  Toen ik het item over de Kerstman in Maastricht zag op het nieuws, dacht ik wel dat het lijkt of van kerstmis alleen maar de verpakking overblijft. De inhoud raakt verloren. Stijn Fens zei het zo “Arm Maastricht, God verlaten en de commercie omarmd.” (Trouw 17-12-2016).

 

In jouw hart

Wat was het dan ook mooi om kort daarna het artikel “Vandaag is het Kerst” te lezen in Straatnieuws, De Utrechtse Daklozenkrant. De schrijfster was naar de dagopvang van het Catharijnenhuis gegaan om daar aan dak- en thuislozen te vragen wat de gemeenschap kan doen om de kersttijd ook voor hun een fijne tijd te maken. Ze schuift aan bij twee vijftigplussers die elkaar broer noemen. Het gesprek waaiert alle kant uit, maar uiteindelijk komt Kerstmis ter sprake. De ene broer filosofeert: “De gedachte van kerst is dat het kind niet in Maria wordt geboren, maar in jouw hart. Dat is de kern, als je dat toelaat dan ga je kerstmis verstaan.” Dan mijmert hij verder dat mannen en vrouwen allebei moeder zijn. Een moeder zorgt altijd voor haar kind. Zo is er altijd liefde.

kerststal plafond kerk basel

Omgekeerde wereld

De andere broer wijst op het belang dat het de herders waren, de mensen aan de rand van de samenleving, en niet de koning of de minister die naar Jezus werden gebracht. Het kerstverhaal laat hiermee zien dat eenvoudige mensen net zo belangrijk zijn als de hoge heren en de rijken. Dan komt het gesprek op rijkdom.

 

Rijkdom

Rijkdom heeft volgens de broers weinig te maken met geld. “Rijkdom is delen door gesprek, door open vragen te stellen en door naar elkaar te luisteren. Precies wat er in dit gesprek gebeurt.” “Net zoals nu met hem, wij kennen elkaar ook pas anderhalf uur!” De twee verwante zielen blijken helemaal geen broers te zijn. Ze zeggen het gewoon omdat ze in elkaar een verwantschap voelen. Is dat niet prachtig?

 

Advies van Broer

Het advies van Broer is: “Neem kerst niet als een verhaal, want kerst zit in jezelf. Handel daarnaar en neem een dakloze mee naar huis.” Ja, denk ik dan, je hebt ergens natuurlijk wel gelijk, maar toch doe ik het niet. Bij mij blijft het bij het voornemen om wat vaker een praatje te maken met de straatkrant verkoopster. Niet alleen maar snel even een krantje kopen, maar delen door gesprek.

 

Ik wens jullie allemaal een warm en betrokken Kerstfeest en een inspiratievol 2017.

 

Bron: Artikel “Vandaag is het Kerst”. Verschenen in Straatnieuws nr 17, 2016 en geschreven door Franca Duym.

Groene Bijbel (2)

Ik heb er lang naar uitgekeken. Maar nu is die er dan, de Groene Bijbel. Gistermiddag (woensdag 23 november) werd die gepresenteerd in de Metaal Kathedraal in Utrecht.

“U hebt een bijzonder boek in handen: de Groene Bijbel,” lees ik op een van de eerste pagina’s. De Groene Bijbel is een speciale editie van de Nieuwe Bijbelvertaling rond het thema duurzaamheid en heeft drie doelstellingen: verwondering, verdieping en inspiratie.

marjo-groene-bijbel-1Naast groen gemarkeerde ‘duurzame’ teksten bevat de Groene Bijbel daarom vele extra’s. Mooie natuurfoto’s laten ons verwonderen over al het moois dat ons omringt en waarmee we samen de Aarde delen. Her en der door de Bijbel vinden we vijftien artikelen ter verdieping. Deze artikelen werken de thematiek van bijbel, geloof en duurzaamheid bijbels-theologisch uit. Om ons te inspireren tot het handelen zijn 22 portretten opgenomen van mensen die gemotiveerd vanuit hun geloof, stappen zetten op de weg naar duurzaam leven. Onder de titel “Wie in een auto zit, mist zoveel moois”, vertel ik bijvoorbeeld over ons leven zonder auto. Ik mag natuurlijk niet ijdel zijn, maar eerlijk gezegd voel ik me zeer vereerd dat dit verhaal in de Groene Bijbel een plek heeft gekregen, naast alle andere mooie verhalen.

Ik ben blij met deze Groene Bijbel, net zo als ik blij ben met Laudato Si’. De combinatie ‘groen’ en ‘Bijbel’ was toch heel lang niet vanzelfsprekend. Paus Franciscus heeft echter met Laudato Si’ laten zien dat zorg voor de schepping tot het hart van het christelijk geloof behoort en dat daar een duurzame levenshouding bij hoort. Gistermiddag klonk ook weer, God is liefde en heeft de schepping aan de mens gegeven als een geschenk. Daar kunnen we alleen maar dankbaar voor zijn. We dienen God door met liefde voor Zijn schepping te zorgen en verder te ontwikkelen.

De Groene Bijbel lijkt me een prachtig boek om in parochies en gemeenten samen te lezen. Als je de Bijbel met een groene bril leest komen er weer nieuwe vragen op, die zeer de moeite waard zijn om daar samen over te praten. Zo kan de Groene Bijbel ons in beweging zetten. Dan leidt groen (bijbel)lezen ook tot groen leven, want uiteindelijk is groen geloven toch gewoon duurzaam doen.

Gebedsdag voor de schepping

Vandaag nodigt paus Franciscus de gelovigen wereldwijd uit om te bidden voor de zorg voor de schepping. Vorig jaar riep hij 1 september uit tot deze wereldgebedsdag. Respect en zorg voor het milieu horen is niet vrijblijvend, maar zijn een wezenlijk deel van de christelijke geloofsovertuiging. Vandaag is het dus een goede gelegenheid om prachtige gebed voor onze Aarde, dat opgenomen is in Laudato Si te bidden.

DSCN2848

Almachtige God,
U bent aanwezig
in heel het universum en in het kleinste van uw schepselen,
U omarmt alles wat bestaat met uw liefde.
Stort uw liefdeskracht ook uit over ons,
opdat wij leven en de schoonheid beschermen.
Overstelp ons met uw vrede,
opdat wij als broers en zusters samenleven,
zonder iemand kwaad te berokkenen.
O, God van de armen,
help ons om hen die uitgestoten en vergeten worden,
en die zo kostbaar zijn in uw ogen,
bij te staan.
Genees ons,
opdat wij beschermers van de Aarde worden
en ons niet gedragen als roofdieren.
Genees ons,
opdat wij zaaiers van schoonheid worden
en niet van vervuiling en vernietiging.
Raak de harten van hen die profijt najagen
ten koste van de Aarde en de armen.
Leer ons alles naar waarde te schatten,
en vol bewondering te aanschouwen.
Laat ons op onze weg naar het oneindige licht,
ontdekken hoe diep verbonden wij zijn met alle schepselen.
Dank U, omdat U, nu en altijd, bij ons bent.
Wij vragen U, sterk ons in onze strijd
voor rechtvaardigheid, liefde en vrede.

Dweilen met de kraan open

Vandaag (25-8-2016) stond in Trouw een groot artikel over een pilot project “Schoon belonen”. Het is een onderzoek om zwerfafval terug te dringen. 85 gemeenten doen mee. Op het eerste gezicht lijkt het plan heel aardig. Scholen en verenigingen die meedoen worden beloond voor het inzamelen van blikjes en flesjes en het schoonhouden van een gebied, een buurt of een wijk. Natuurlijk is het bewonderingwaardig dat scholen en verenigingen zich willen inzetten voor het opruimen van zwerfafval. En ik neem aan dat op deze scholen ook aandacht wordt geschonken dat het natuurlijk beter is om de blikjes en de flesjes direct in de vuilnisbak te gooien in plaats van op straat of in de berm. Dat scheelt toch een hoop werk en ergernis.

Rijsenburgselaan

Toch kreeg ik bij het lezen van het artikel het idee dat het niet klopt. Er wordt een beeld geschetst dat er altijd wel weer mensen zijn die jou troep opruimen. Het blijft dweilen met de kraan open. Er is nu eenmaal een grote groep mensen die er gewoon lak aan heeft om zich over zoiets als een blikje in de berm druk te maken. Waarom zou je de moeite nemen die in de prullenbak te gooien als anderen zijn die het voor je opruimen? Hoe lang gaan die scholen en verenigingen dat volhouden? Tot in de lengte van dagen? En gaan ze op den duur heel Nederland bestrijken? Ik zie de leerlingen nog niet in de berm van de snelweg lopen.

Kortom, dit plan is weer een typische ‘end of pipe’ oplossing. Volgens mij zitten we daar helemaal niet op te wachten. We hebben meer aan een ‘bron’oplossing. Voorkomen dat blikjes, flesjes, sigarettendoosjes, chipszakjes een zwervend bestaan op straat moeten leiden. En aangezien goed gedrag bij een grote groep Nederlanders alleen via de portemonnee is te bewerkstelligen, zou ik zeggen, wacht niet langer met dat statiegeld. Maar dat wil de industrie hoe dan ook voorkomen. De advocaat Rogier Hörchner heeft dan ook groot gelijk dat hij deze pilot een treuzel-tactiek van de verpakkingsindustrie noemt.

Heel eerlijk gezegd is statiegeld nog niet de echte ‘bron’oplossing. Zwerfafval is immers een symptoom van een onverschillige houding (van een grote groep mensen) ten opzichte van de natuur en de samenleving. Een gebrek aan met respect omgaan met de Aarde en de eigen leefomgeving. De paus schreef in Laudato Si: Er moet veel veranderen, maar wij mensen het meest (LS202). Wij moeten op een andere manier naar de werkelijkheid leren kijken; met een blik van verwondering, respect, liefde, eerbied, dankbaarheid en dienstbaarheid. Het klinkt mooi, en ik sta er zelf ook helemaal achter. Maar niks is zo moeilijk als dat. En hoe krijg je deze boodschap bij de onverschillige mens? Die leest dit niet.

Christmas lullaby (3)

Christmas lullaby is een prachtig kerstlied (wiegelied) van John Rutten, dat we graag zingen met ons koor. In de kersttijd geef ik een overpeinzing bij elk van de drie coupletten.

What though your treasures are not gold or incense?
Lay them before him with hearts full of love.
Praise to the Christ child, and praise to his mother
who bore us a Saviour by grace from above.

Het overkomt ons allemaal wel eens. Het gevoel met lege handen te staan.

Wat als jou geschenken geen goud of wierook zijn?
Leg ze voor hem neer met een hart vol liefde.
Eer het kind Jezus en eer zijn moeder
Die een redder ter wereld heeft gebracht
bij de genade van God.

Wat we geven hoeft niet altijd tastbaar te zijn. Sterker nog, het mooiste dat we kunnen geven is niet tastbaar. Liefde, aandacht, we kunnen het allemaal geven en we vinden het fijn om het te ontvangen. ”Wat heerlijk dat je er bent.” Er zijn is vaak al genoeg.

drie wijzen bij jezusDe wijze mannen hadden wel dure geschenken meegebracht: goud, wierook en mirre. Zij legden deze geschenken ook met een hart vol liefde voor Jezus neer. Kijk maar naar de plafondschildering van de kerk ”Das Munster” in Basel. De wijze (of koning) is op de knieën gegaan en heeft zelfs zijn eigen kroon afgelegd. Hij moet door het kind geraakt zijn om zo’n deemoedige houding aan te nemen. Iets  van Jezus’ boodschap zal hij herkend en erkend hebben.

De wijze mannen hoefden hun hypothese, de Messiah is geboren, niet te verwerpen. De omgeving van de boreling kwam weliswaar niet overeen met hun verwachtingen. Het siert hun dat ze desondanks toch hun verlosser herkenden. Ze gaan langs een andere weg naar huis terug. Hun leven is door de ontmoeting met de baby Jezus voorgoed veranderd.