Een rivier menselijk?

Gister, het was wereldwaterdag, werd ik getroffen door een artikel in Trouw: Smerige Ganges wordt ‘menselijk’. Door de heilige rivier de juridische status van een mens te geven, wil de rechtbank het naleven van milieuregels voor de Ganges afdwingen. Lees verder

Advertenties

Duurzame mode

“Iets hergebruiken in plaats van het weg te gooien, omdat men daartoe echt gemotiveerd is, kan een daad van liefde zijn die onze waardigheid tot uitdrukking brengt.” Dit zegt paus Franciscus in de encycliek Laudato Si’ als hij het heeft over ecologische bekering of milieuopvoeding, om een ecologisch burgerschap te creëren.

Ecologisch burgerschap

Ecologisch burgerschap, ik vind het een mooie term. Daarin kunnen gelovigen en niet gelovigen elkaar vinden. Veel van ons zijn vast al een eind gevorderd op de weg van ecologisch burgerschap. Je hebt misschien al groene energie, een goed geïsoleerd huis, reist zoveel mogelijk met het OV of pakt de fiets, je let op wat je eet. Maar wist je dat je op het gebied van kleding misschien ook nog een wereld van verschil kunt maken?

Vervuilend

De productie van kleding is vaak vervuilend (fossiele grondstoffen), en kost veel water, energie en land. Voor het maken van een spijkerbroek is bijvoorbeeld 10.000 liter water nodig, voor een T-shirt 2000 liter. De sociale omstandigheden in de keten van de kledingindustrie laten, ondanks de inspanningen die geleverd worden, nog steeds te wensen over. Voor mij redenen om ook eens na te denken over kleding die minder vraagt van mens en milieu.

Alternatieve grondstoffen

Er zijn al een heleboel mogelijkheden. Er is kleding van ecologische wol of katoen, al of niet bijgemengd met hergebruikte textielvezels. Merken die dit soort kleding verkopen besteden vaak ook aandacht aan andere duurzaamheids thema’s zoals kinderarbeid, eerlijke lonen voor de arbeiders, het verbod op zandstralen (bij spijkerbroeken), het uitbannen van giftige stoffen en het beperken van CO2 emissies. Er komt ook steeds meer kleding van andere natuurlijke, vernieuwbare of herbruikbare grondstoffen als hennep en bamboe. Best eens de moeite waard om je daarin te verdiepen.

Dutch Sustainable Fashion Week

jurk_rood_pm-batch_2_03

Wollen jurk van Pure Matters

Veel mensen willen (68% van de consumenten) willen graag duurzame kleding kopen, maar weten niet waar en hoe. De Dutch Sustainable Fashion Week (7 t/m 16 okt) springt hierop in. Via talloze events en in meer dan 400 gerenommeerde winkels door heel Nederland wordt aandacht gegeven aan duurzame mode. Op diverse websites is informatie te vinden over eerlijke en/of duurzame kleding. Vaak gaat het samen, maar niet altijd.

Tweede hands

Er hangt meestal een aardig prijskaartje aan dit soort kleding, die overigens dan wel jaren mee kan. Een goedkopere en duurzame oplossing hiervoor is natuurlijk tweedehands kleding. Voor een habbekrats kun je soms hele mooie bloesjes, broeken, jurkjes enzovoort kopen. Ook al is deze kleding misschien niet volgens eerlijke en duurzame principes gemaakt, het is toch altijd duurzamer dan weggooien en nieuw kopen.

Nobele taak

Met kleding kun je nog meer bijdragen aan je ecologische burgerschap. “Als iemand zich wat warmer kleedt in plaats van de verwarming aan te zetten (of hoger te zetten), ook al laat zijn financiële situatie hem toe meer te verbruiken en uit te geven, dan veronderstelt dit dat hij overtuigd is en gevolg is geworden voor de zorg voor het milieu. Het is een zeer nobele taak om met kleine dagelijkse handelingen te zorgen voor de schepping.” Zo geeft de paus mij een mooi excuus om te zwichten voor een mooi wollen jurkje van Pure Matters. (Vrijdag 7 en zaterdag 8 oktober verkoop bij de Estafette in Driebergen).  Dan laten we de verwarming nog even uit.

Gebedsdag voor de schepping

Vandaag nodigt paus Franciscus de gelovigen wereldwijd uit om te bidden voor de zorg voor de schepping. Vorig jaar riep hij 1 september uit tot deze wereldgebedsdag. Respect en zorg voor het milieu horen is niet vrijblijvend, maar zijn een wezenlijk deel van de christelijke geloofsovertuiging. Vandaag is het dus een goede gelegenheid om prachtige gebed voor onze Aarde, dat opgenomen is in Laudato Si te bidden.

DSCN2848

Almachtige God,
U bent aanwezig
in heel het universum en in het kleinste van uw schepselen,
U omarmt alles wat bestaat met uw liefde.
Stort uw liefdeskracht ook uit over ons,
opdat wij leven en de schoonheid beschermen.
Overstelp ons met uw vrede,
opdat wij als broers en zusters samenleven,
zonder iemand kwaad te berokkenen.
O, God van de armen,
help ons om hen die uitgestoten en vergeten worden,
en die zo kostbaar zijn in uw ogen,
bij te staan.
Genees ons,
opdat wij beschermers van de Aarde worden
en ons niet gedragen als roofdieren.
Genees ons,
opdat wij zaaiers van schoonheid worden
en niet van vervuiling en vernietiging.
Raak de harten van hen die profijt najagen
ten koste van de Aarde en de armen.
Leer ons alles naar waarde te schatten,
en vol bewondering te aanschouwen.
Laat ons op onze weg naar het oneindige licht,
ontdekken hoe diep verbonden wij zijn met alle schepselen.
Dank U, omdat U, nu en altijd, bij ons bent.
Wij vragen U, sterk ons in onze strijd
voor rechtvaardigheid, liefde en vrede.

Vreugdevolle soberheid

Gister was het aswoensdag en is de vastentijd begonnen, een periode waarin christenen zich innerlijk voorbereiden op Pasen. Van thuis heb ik het vasten meegekregen. Wij aten bij het ontbijt de eerste boterham met tevredenheid (zonder beleg) en dan ging er een dubbeltje in het spaarpotje voor “Gast aan tafel”.

Geen vlees

In ons gezin proberen we ook elk jaar een vorm van vasten te vinden. Al heel lang doen we tijdens de vastentijd geen rozijntjes in de yoghurt. Dat was toen de kinderen klein waren een makkelijke manier om toch iets soberder te leven en voor hun heel begrijpelijk. We doen het nog steeds. Maar we zoeken ook naar andere manieren. Daarbij staat de zorg voor de schepping centraal. Zo zijn we vorig jaar gaan CO2 vasten. Omdat we geen auto hebben kwamen we uit, heel traditioneel, op geen vlees eten. Dit jaar gaan we in het kader van het vastenactie project, ‘Water, bron van alle leven’, watervasten. En wat blijkt, ………dat kun je veel beter doen door geen vlees te eten dan door korter of minder te douchen. We staan er vaak niet zo bij stil, maar de productie van onze kleding en voedsel vraagt heel veel water, met name vlees. 15.000 liter voor een kilo rundvlees is niet niks. Met dat water kun je 300 keer douchen!!

koolmeesegel-hotel-beer

Vasten en bidden

Aanstaande zondag lezen we het bijbelverhaal dat Jezus de woestijn in ging om te vasten en te bidden. Alja Tollefsen, een lid van het theologisch elftal van Trouw, zegt dat alle nadruk op het vasten werd gelegd, maar het ging natuurlijk om het bidden (Trouw 6 feb 2015). Je richten op God en reflecteren op wat je als mens aan het doen bent. Reflectie en bezinning kunnen leiden naar soberheid en dat is iets anders dan alleen maar droog brood en water. Soberheid zou je misschien wel een vreugdevolle deugd kunnen noemen. Paus Franciscus zegt in de encycliek Laudato Si “De christelijke spiritualiteit houdt een groei in soberheid en een vermogen om met weinig te genieten voor. Het is een terugkeer naar de eenvoud die het ons mogelijk maakt stil te staan om te genieten van de kleine dingen, te danken voor de mogelijkheden die het leven biedt, zonder ons te hechten aan wat wij hebben, of treurig te worden om wat wij niet bezitten.”

DSCN0809 lieveheers-001OLYMPUS DIGITAL CAMERA

Vreugdevolle soberheid

In hetzelfde artikel in Trouw zegt Bisschop de Korte dat hij in de traditie van het vasten nog altijd een belangrijke kritiek op de consumptiemaatschappij ziet: “Bezitten wij de dingen, of worden wij door de dingen bezeten?” Bewust beleefde soberheid werkt bevrijdend, zegt de paus. Dan word je minder vatbaar voor alle prikkels uit de consumptiemaatschappij en hoef je niet zo nodig met alles mee te doen. “Zij die van ieder ogenblik genieten en dit beter beleven, zijn degenen die ophouden hier en daar iets op te pikken en daarbij altijd zoeken wat zij niet hebben. Je ervaart dan wat het betekent iedere persoon en ieder ding te waarderen, je leert vertrouwd te raken met de eenvoudigste dingen en weet er van te genieten.” Ik heb al vaker geschreven dat ik iets hiervan ervaar in onze fietskampeer-vakanties. Maar wat zou het mooi zijn als je dat elke dag mag ervaren. De vastentijd is in ieder geval een mooie periode om te oefenen in vreugdevolle soberheid.

Nieuwe website Laudato Si

laudato si franciscus met vogelsHet is verheugend te merken dat er op vele plekken in het land mensen binnen en buiten de kerk aan de slag gaan met de encycliek Laudato Si, die vorige zomer van de hand van paus Franciscus is verschenen. En dan te bedenken dat dit waarschijnlijk over de hele wereld zo is. Bij die gedachte krijg ik een beetje kippenvel, maar wordt er ook warm van.

In de encycliek roept paus Franciscus alle mensen van goede wil op om zorg te dragen voor de schepping en voor de armen. Daarvoor is een ecologische bekering nodig, een drastische verandering van levensstijl, die gericht is op het behoud van de schepping, op het verbeteren van de levensomstandigheden van de meest kwetsbare mensen op aarde, op het algemeen welzijn van heel de aarde inclusief de generaties die na ons komen.

Het is geen makkelijke opdracht waar we voor staan. Daarom moeten we er ook samen, met ons allen aan werken. Samen de encycliek lezen, er over praten. Wat betekent dit voor ons? En last but not least wat gaan we doen? Niet, wat kunnen we doen, maar letterlijk wat gaan we doen?

Ter ondersteuning van deze opdracht heeft de KNR (Konferentie Nederlandse Religieuzen) een nieuwe website gelanceerd. De website www.laudato-si.nl (let op het streepje) wil mensen stimuleren en ondersteunen om met ‘Laudato Si’ aan de slag te gaan. De site is overzichtelijk ingedeeld. Verdiepingsteksten, teksten voor vieringen en gebedsdiensten zijn makkelijk te vinden. Ook worden er activiteiten die georganiseerd worden rondom Laudato Si vermeld. De eerste staat er al op. Een landelijke dag op zaterdag 23 april in Bennekom.

Ik zou zeggen, laat je inspireren door deze nieuwe site en je aansteken door de heilige Geest om jou steentje bij te dragen aan ons gemeenschappelijke huis.