Geprezen zijt Gij

Ik heb er lang naar uit gekeken en nu is het alweer twee weken geleden dat de encycliek ‘Laudato Si’ van paus Franciscus is uitgekomen. In de rondzendbrief roept de paus alle mensen van goede wil op om zich in te zetten voor een rechtvaardige en duurzame wereld, ons gemeenschappelijke huis.

De titel ‘Laudato Si’ (Geprezen zijt Gij) vind ik knap gekozen. Ze verwijst naar het Zonnelied van Franciscus van Assisi (1182-1226), waarin God geprezen zij door de mensen en alle elementen van de schepping die hij broeders en zusters noemt (broeder zon en zuster maan). Met de titel van de encycliek wijst de paus de richting aan die hij ziet als oplossing voor de wereldwijde sociale- en ecologische crisis., namelijk het Evangelie van de schepping. De hele schepping is verbonden in een broeder- en zusterschap. Het is nodig dat wij leven vanuit het bewustzijn van die verbondenheid met alle schepselen en met de Schepper.

De paus noemt dit integrale ecologie. Hierin verbindt de paus de micro-ethiek, de sociale ethiek en het thema van duurzaamheid. Solidariteit en gerechtigheid, de pijlers van de sociale leer van de kerk, zijn hierin onmisbaar. Als kinderen van één Vader zijn we geroepen tot solidariteit, met de armen, met mensen in nood, maar ook met alle andere schepselen op Aarde en de Aarde zelf. Want allen zijn geschapen door Gods Woord en hebben in Zijn ogen een waarde in zichzelf.

laudato si

De paus houdt ons in zijn rondzendbrief een spiegel voor, om vooral naar ons eigen gedrag te kijken en waar nodig te veranderen. Franciscus stelt dat veel mensen een ecologische bekering nodig hebben om los te komen van de consumptieve levensstijl, die door onze wegwerpmaatschappij zo sterk gestimuleerd wordt. Het steeds maar verlangen naar meer, naar wat je niet hebt, maakt echter ongelukkig, zegt hij. Juist mensen die genieten van het kleine en de kunst verstaan te leven volgens het motto: ‘minder is meer’ leven intenser. ‘Soberheid’ is in deze zin de weg naar het vervulde leven.

“Geluk zit in de kleine dingen”

Hierbij moet ik denken aan een pak pannenkoekenmeel van de molen. Is het niet geweldig dat je je kind blij kunt maken met een fietstochtje naar de molen om daar meel voor de pannenkoeken te kopen en bij terugkomst samen pannenkoeken te bakken. Dat pak meel is dan niet meer zomaar een pak meel maar symbool voor een fijne middag met aandacht voor elkaar; ‘meer met minder’. Geluk zit in de kleine dingen.

Wat ik me steeds meer realiseer is dat ‘weten van’ niet genoeg is om gedrag te veranderen. Een duurzame levensstijl moet van binnenuit komen. Zonder innerlijke kracht is het vrijwel onbegonnen werk in deze wereld met zoveel verleidingen. Als christenen geloven we dat we dan mogen vertrouwen op Gods Geest. Hij wil en kan mensen vernieuwen. De Geest doorbreekt passiviteit en moedeloosheid en geeft ons vreugde en vrede.

Daarom wil ik eindigen met een gebed van paus Franciscus, waarin we God vragen om ons ontvankelijk te maken voor zijn Geest.

Heilige Geest,
maak dat mijn hart openstaat voor Gods Woord,
dat mijn hart openstaat voor het goede,
dat mijn hart alle dagen openstaat voor de schoonheid van God.

bijen-vlinders

Global Divestment Day

Morgen, vrijdag 13 februari is het de eerste Global Divestment Day; een wereldwijde actiedag van de internationale FossilFree-beweging, die instellingen oproept hun geld terug te trekken uit de fossiele industrie (divestment).

Iedereen die een beetje het nieuws volgt weet ondertussen dat als het niet lukt om de opwarming van de Aarde tussen de 1,5 en 2 graden te houden we wereldwijd te maken krijgen met droogte, mislukte oogsten, overstromingen en extreme weersomstandigheden. Alle reden dus om ons best te doen om de temperatuurstijging te beperken. Maar dat betekent wel dat een groot deel van de fossiele reserves aan olie, gas en steenkool in de grond moet blijven zitten. Dit is natuurlijk slecht nieuws voor de spelers in de fossiele energiesector. Zij zien daardoor een groot deel van hun toekomstige winst verloren gaan en zijn dan ook niet geneigd om te stoppen met het winnen van fossiele brandstoffen.

vieze handenDaarom vraagt de FossilFree-beweging aan (grote) investeerders om zich uit de fossiele sector terug te trekken. Uit morele overwegingen zou dit al een logische stap zijn. Want zeg nu eerlijk, als investeerder zijn je handen net zo vuil als die van de oliereuzen zelf. Bovendien is beleggen in fossiele brandstoffen riskant geworden. De olieprijs is niet stabiel en doordat fossiele energiebedrijven niet winbare voorraden moeten afschrijven is de kans op een financiële crisis (Carbon Bubble) niet ondenkbaar.

De Wereldraad van Kerken heeft al besloten om niet meer in fossiele brandstoffen te investeren. Ze heeft fossiele brandstoffen toegevoegd aan de lijst met immorele beleggingen. Desmond Tutu, paus Franciscus en Rooms Katholieke bisschoppen uit diverse werelddelen hebben naar aanleiding van de klimaatconferenties in Lima (december 2014) en in Parijs (eind van dit jaar) een duidelijk standpunt ingenomen over de 1,5 grens. Zij roepen op tot rechtvaardige, wettelijke maatregelen tegen klimaatverandering, omdat juist arme mensen en landen hierdoor het meest getroffen worden en er het minst aan hebben bijgedragen.

FossilFree zou zou daarom een doelstelling van alle kerken moeten zijn. Als kerk kun je het geld beter investeren in vormen van hernieuwbare energie. Dan draag je bij aan een groene toekomst en doe je recht aan al die mensen die het meest te lijden hebben van de klimaatverandering. Kerken kunnen er ook aan bijdragen om andere grote instellingen zoals pensioenfondsen te vragen zich terug te trekken als aandeelhouders van fossiele energiebedrijven. U kunt hier bijdragen door het tekenen en verspreiden van de petitie abpfossielvrij.nl. Het is een verzoek aan pensioenfondsen om beleggingen in fossiele energie terug te trekken.

oliewinning

DIVEST NOW

 

Portemonneetjes die verbinden

portemonneetje van sappakZondag 14 september nam diaken Coen van Loon afscheid van onze parochie. Hij vertrekt naar een parochie in Amsterdam. We zullen hem missen. Ik ook, want hij was mijn maatje om duurzaamheid in de parochie vorm te geven. Zo had hij een keer een paar lege sap- en melkpakken meegekomen naar een bijeenkomst over ‘Geloven op reis’. Op die avond vertelde Annemarie Scheerboom over haar ontmoeting met paus Franciscus op de laatste Wereldjongerendagen in Rio. Ze had de paus toen een eigengemaakt portemonneetje van een melkpak gegeven. En Coen wist dat. Daarom had hij die pakken meegenomen. Aan het eind van de avond liet Annemarie zien hoe je daar een portemonneetje van kan vouwen.

portemonnetjes vouwen 1

portemonneetjes vouwen 5Op startzondag begin deze maand hebben we tijdens de koffie met een aantal mensen portemonneetjes zitten vouwen. De koren hebben ook nog gevouwen na afloop van hun repetities. Alle portemonneetjes zijn gevuld met een hartje waarop een wens, mooie spreuk, of groet was geschreven. Tijdens de afscheidsviering hebben we Coen een tas vol van deze portemonneetjes meegegeven die hij kan uitdelen aan zijn toekomstige parochianen. Zo blijven we toch een beetje verbonden met elkaar.

portemonneetjes vouwen 7portemonneetjes vouwen 6

De foto’s zijn gemaakt door Joy Nicola en geven een beeld van hoe gezellig het was om samen de portemonneetjes te vouwen. Wil je zelf zo’n portemonneetje maken dan is hier een filmpje, waarop je kunt zien hoe dat moet.

Hier word je warm van!!

Spelen kan nu in het asielzoekerscentrum in Zeist. Een grote zandbak staat er nu, zes pallets omgebouwd tot bakken met aarde waar groenten en kruiden in staan;Pallets die aan de muren hangen met plantjes en bloemen erin; twee picknicktafels, allerlei speelgoed voor in de zandbak en een gigantische muurschildering. De zandbak zat al meteen vol met kinderen.

muurschildering AZC

Foto: RTV Utrecht

Dit alles is gerealiseerd door parochianen van de parochie Sint Maarten op de Utrechtse Heuvelrug. Het idee werd geboren vanuit de voorbereiding voor de eerste communie begin dit jaar: waarom niet alle gezinnen mobiliseren en op AZC Zeist iets maken voor de kinderen aldaar.

In de gebedsviering (N)ergens thuis had ik er van verteld, maar nu is het dan echt gerealiseerd. De kinderen, maar ook de ouders, die in het AZC wonen, deden al mee met de activiteiten. Ze zijn enorm blij met de aandacht die ze krijgen en natuurlijk met het resultaat, een vrolijk speelplein.

RTV Utrecht was erbij en deed verslag.

Paus welkom!!

Jakob laat de paus per brief weten dat hij bij hem mag logeren (Trouw, 3 februari)

Jakob laat de paus per brief weten dat hij bij hem mag logeren (Trouw, 3 februari)

Was u ook zo teleurgesteld dat kardinaal Eijk, al of niet in overleg met de paus, besloten had om de paus maar niet uit te nodigen om ons land te bezoeken? Waarom niet, denk ik dan. Volgens mij zijn de Nederlanders, ongeacht hun gelovige achtergrond, erg enthousiast over paus Franciscus. Hij spreekt heel veel mensen aan. Waarom dan de angst van kardinaal Eijk dat de Arena niet vol zou komen. Ik denk dat de meeste Nederlanders de paus hartelijk zouden ontvangen. Een slaapplaats is ook al geregeld. De paus mag bij Jakob logeren. Dit heeft Jakob per brief aan de paus laten weten (Trouw, 3 februari).

Ik ben zelf niet zo’n social media persoon, maar ik dacht wel “we moeten eigenlijk een facebook-feestje organiseren.” Iets dergelijks moet bisschop Punt van Haarlem (die de paus eigenlijk al had uitgenodigd) ook gedacht hebben. Hij riep op tot een burgerinitiatief. Dit is door Bezield Verband opgepakt. Bezield Verband is een groep Utrechtse katholieke organisaties die samenwerken onder deze naam. Zij is een petitie begonnen waarmee iedereen die maar wil de paus uit kan nodigen om naar Nederland te komen. Wilt u de paus ook laten voelen dat hij welkom is in Nederland teken dan de petitie.

(Trouw, 3 feb 2014)

(Trouw, 3 feb 2014)

Ook de protestantse kerk zou een pausbezoek aan Nederland toejuichen. “Wij zijn erkentelijk voor de wijze waarop paus Franciscus de betekenis van het evangelie voor mensen in woord en daad duidelijk maakt”, laat scriba Arjan Plaisier van de PKN in Trouw (3 februari) weten. “Een bezoek aan Nederland kan die betekenis op een bijzondere wijze in ons land voor het voetlicht brengen.” Hieruit blijkt dat een bezoek van de paus ook een geweldige stimulans is voor de oecumene. Als kardinaal Eijk met dezelfde blik als de paus naar de kerk zou kijken, de mensen zijn de kerk, dan zou hij alleen maar voordelen zien. Een geweldige mogelijkheid om te tonen dat de kerk meer is dan een instituut. Dat de kerk een warm lichaam is van mensen die er samen iets van willen maken.